Dużo mówi się i pisze na temat umów o roboty budowlane finansowane ze środków publicznych – jak należy opisać w umowie przedmiot zamówienia, jakie muszą być dołączone do umowy dokumenty, czy można dokonywać zmian umowy w trakcie procesu inwestycyjnego, czy można zmieniać zakres świadczenia i wysokość wynagrodzenia, jakie są uwarunkowania dokonywanych zmian itd. Te zagadnienia reguluje przede wszystkim ustawa Prawo zamówień publicznych, której przepisy są częścią prawa cywilnego. Tak więc w sytuacjach, których nie można rozstrzygnąć na bazie tej ustawy, należy odnieść się do Kodeksu cywilnego.

Kodeks cywilny natomiast jest podstawowym aktem prawa dla umów o roboty budowlane finansowane ze środków innych niż publiczne. Zgodnie z art.353¹ kc – strony, tj. inwestor i wykonawca, mogą ułożyć stosunek prawny według swojego uznania byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Ta druga część przepisu jest wyznaczeniem granic swobód przy zawieraniu umów, która z niewiadomych powodów jest niedostrzegana w procesie inwestycyjnym.

W praktyce popularna jest pierwsza część przepisu, która odnosi się do swobody kontraktowej przy zawieraniu umów i która ugruntowała się w działaniach przede wszystkim inwestorów. Stało się to za sprawą mechanizmów ukształtowanych przez rynek budowlany w minionym okresie. Chodzi o dominację zamawiającego nad